ಐದು ಅಂಗಗಳ ಪಂಚಾಂಗ
ಪಂಚಾಂಗ ಎಂದರೆ ‘ಐದು ಅಂಗಗಳು’. ಇದು ಹಿಂದೂಗಳ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಾಲಗಣನೆಯ ಗ್ರಂಥ. ಹಬ್ಬಗಳ ದಿನಾಂಕ, ಉಪವಾಸದ ದಿನಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಶುಭ ಸಮಯವನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಕುಟುಂಬಗಳು ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ಇದನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಬಂದಿವೆ. ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರರ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಐದು ಅಳತೆಗಳಿಂದ ಪ್ರತಿದಿನವನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
1. ತಿಥಿ: ಚಾಂದ್ರ ದಿನ
ಚಂದ್ರನು ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ ಇನ್ನೂ 12 ಅಂಶ ಮುಂದೆ ಸಾಗಲು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಅವಧಿಯೇ ಒಂದು ತಿಥಿ. ಚಂದ್ರನ ವೇಗ ಬದಲಾಗುವುದರಿಂದ ಒಂದು ತಿಥಿ ಸುಮಾರು 19ರಿಂದ 26 ಗಂಟೆಗಳವರೆಗೆ ಇರಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನ ಒಂದು ದಿನಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಒಂದು ಚಾಂದ್ರಮಾಸದಲ್ಲಿ 30 ತಿಥಿಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಬೆಳೆಯುವ ಪಕ್ಷವಾದ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದ ಹದಿನೈದು ತಿಥಿಗಳು ಪ್ರತಿಪದೆಯಿಂದ ಹುಣ್ಣಿಮೆಯವರೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತವೆ. ಕ್ಷೀಣಿಸುವ ಪಕ್ಷವಾದ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದ ಹದಿನೈದು ತಿಥಿಗಳು ಪ್ರತಿಪದೆಯಿಂದ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯವರೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತವೆ. ಅನೇಕ ಹಬ್ಬಗಳನ್ನು ತಿಥಿಯ ಆಧಾರದಲ್ಲೇ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ: ಚತುರ್ಥಿಯಂದು ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿ, ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದ ಅಷ್ಟಮಿಯಂದು ಜನ್ಮಾಷ್ಟಮಿ, ಹೀಗೆ.
2. ವಾರ: ವಾರದ ದಿನ
ವಾರ ಎಂದರೆ ವಾರದ ದಿನ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದಿನವೂ ಒಂದು ಗ್ರಹದ ಅಧೀನದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ: ರವಿವಾರ (ಸೂರ್ಯ), ಸೋಮವಾರ (ಚಂದ್ರ), ಮಂಗಳವಾರ (ಮಂಗಳ), ಬುಧವಾರ (ಬುಧ), ಗುರುವಾರ (ಗುರು), ಶುಕ್ರವಾರ (ಶುಕ್ರ) ಮತ್ತು ಶನಿವಾರ (ಶನಿ). ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಗಣನೆಯಲ್ಲಿ ದಿನವು ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿಯಿಂದಲ್ಲ, ಸ್ಥಳೀಯ ಸೂರ್ಯೋದಯದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ.
3. ನಕ್ಷತ್ರ: ಚಂದ್ರನು ಸಾಗುವ ನಕ್ಷತ್ರ
ಮೂರನೇ ಅಂಗವೆಂದರೆ ಚಂದ್ರನು ಸಾಗುತ್ತಿರುವ ನಕ್ಷತ್ರ; 27 ಚಾಂದ್ರ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ನಕ್ಷತ್ರ ಸುಮಾರು ದಿನಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ; ಮುಹೂರ್ತ ಆರಿಸುವಾಗ ಹೆಚ್ಚು ಗಮನದಿಂದ ನೋಡುವ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದು.
4. ಯೋಗ: ಸೂರ್ಯ-ಚಂದ್ರರ ಸಂಯೋಜನೆ
ಈ ಯೋಗ ಪಂಚಾಂಗದ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಳತೆ; ಇದು ಯೋಗಾಸನದ ಯೋಗವಲ್ಲ. ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರರ ನಿರಯನ ರೇಖಾಂಶಗಳನ್ನು ಕೂಡಿಸಿ, ಆ ಮೊತ್ತವನ್ನು ತಲಾ 13 ಅಂಶ 20 ಕಲೆಗಳ 27 ಸಮಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಭಾಗವೂ ವಿಷ್ಕಂಭದಿಂದ ವೈಧೃತಿಯವರೆಗಿನ 27 ಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಹೆಚ್ಚಿನವನ್ನು ಶುಭ ಅಥವಾ ಸಾಧಾರಣವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ವ್ಯತೀಪಾತ ಮತ್ತು ವೈಧೃತಿಯಂತಹ ಕೆಲವು ಯೋಗಗಳನ್ನು ಹೊಸ ಆರಂಭಗಳಿಗೆ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ದೂರವಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
5. ಕರಣ: ಅರ್ಧ ತಿಥಿ
ಕರಣವೆಂದರೆ ತಿಥಿಯ ಅರ್ಧ ಭಾಗ; ಆದ್ದರಿಂದ ಒಂದು ಚಾಂದ್ರಮಾಸದಲ್ಲಿ 60 ಕರಣಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಒಟ್ಟು ಹನ್ನೊಂದು ಬಗೆಯ ಕರಣಗಳಿವೆ. ಬವ, ಬಾಲವ, ಕೌಲವ, ತೈತಿಲ, ಗರ, ವಣಿಜ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಟಿ ಎಂಬ ಏಳು ಚರ ಕರಣಗಳು ಸರದಿಯಂತೆ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬರುತ್ತವೆ. ಶಕುನಿ, ಚತುಷ್ಪಾದ, ನಾಗ ಮತ್ತು ಕಿಂಸ್ತುಘ್ನ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಸ್ಥಿರ ಕರಣಗಳು ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯ ಆಸುಪಾಸಿನಲ್ಲಿ ತಿಂಗಳಿಗೆ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ ಬರುತ್ತವೆ.
ಭದ್ರಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುವ ವಿಷ್ಟಿ ಕರಣವನ್ನು ಶುಭಾರಂಭಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ದೂರವಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪಂಚಾಂಗ ನೋಡುವ ಬಗೆ
ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಂಗವೂ ಸೂರ್ಯೋದಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಪಂಚಾಂಗವು ಊರಿಂದ ಊರಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ದಿನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಂಗವೂ ತನ್ನದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಒಂದೇ ದಿನಾಂಕದಲ್ಲಿ ಎರಡು ತಿಥಿಗಳು ಅಥವಾ ಎರಡು ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಇರಬಹುದು. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಧಾರ್ಮಿಕ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ಸೂರ್ಯೋದಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ತಿಥಿಯನ್ನೇ ಇಡೀ ದಿನದ ತಿಥಿಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಲೇ ಹಬ್ಬದ ದಿನಾಂಕಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರದೇಶಾನುಸಾರ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ.
ಪಂಚಾಂಗವನ್ನು ದಿನನಿತ್ಯದ ನೆಮ್ಮದಿಯ ಲಯವಾಗಿ ಬಳಸಿ: ಹಬ್ಬದ ದಿನ ತಿಳಿಯಲು, ಪೂಜೆಗೆ ಹಿತವಾದ ಸಮಯ ಆರಿಸಲು ಅಥವಾ ಚಂದ್ರನ ಚಕ್ರದೊಂದಿಗೆ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿರಲು. ಉಚಿತ ಪಂಚಾಂಗ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ದಿನಾಂಕ, ಸಮಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳದ ಐದೂ ಅಂಗಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು; ಸೈನ್ ಇನ್ ಮಾಡುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.
